جستجو :
اَللّهُمَّ كُنْ لِوَلِيِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَن صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَ عَلى آبائِهِ في هذِهِ السّاعَةِ وَ في كُلِّ ساعَةٍ وَلِيّاً وَ حافِظاً وَ قائِداً وَ ناصِراً وَ دَليلاً وَ عَيْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَكَ طَوْعاً وَ تُمَتِّعَهُ فيها طَويلاً
امروز: ۱۴۰۱ پنج شنبه ۱۶ تير


 
  • درس اخلاق؛ فضیلت‌های فراموش شده، فضیلت دوازدهم: «خلوص»؛ جلسۀ چهارم
  • انتشار جلد ششم مجموعۀ سیروسلوک؛ «تحلیه»
  • پیام به کنگرۀ شهدای روحانیّت
  • عرضه تألیفات معظّم‌له در نمایشگاه کتاب تهران و نمایشگاه مجازی
  • درس اخلاق؛ فضیلت‌های فراموش شده، فضیلت دوازدهم: «خلوص»؛ جلسۀ سوم
  • پیام به نشست ستاد تفسیر قرآن کریم استان اصفهان 15/1/1401
  • اطلاعیه عید فطر 1401
  • اطلاعیّۀ میزان فطره و کفّارۀ در سال 1401
  • پیام تسلیت خطاب به حضرت آيت‌الله العظمى جوادى آملى«مدظلّه‌العالي»

  • -->

    رذیلت بیستم: حرص

    شرح فضیلت‌ها و رذیلت‌های اخلاقی

    رذیلت بیستم: حرص

    حرص، یکی دیگر از رذائل اخلاقی است. این صفت ناپسند، ‌موجب زیاده‌‏روی در خواسته‌‏های انسان می‌‏گردد. توضیح آنکه، هر انسانی غرایز و تمایلاتی دارد؛ حال اگر کسی در تأمین نیازهای مربوط به غرایز، به حدّ لازم و به حق خود اکتفا نکرده، بیش از آن را مطالبه نماید، حریص است.

    بیماری روحی حرص از جهاتی شبیه بیماری جسمی استسقاء است. افراد مبتلا به استسقاء، چنانچه تا سر حدّ مرگ نیز آب بنوشند، باز تشنه‌اند؛ حریص نیز اگر تمام عمر خویش را صرف تأمین احتیاجات تنها یكی از غرائزش کند، باز موفّق به برآوردن آن خواسته‌ها نخواهد شد؛ و نظیر جهنّم، همچنان در پی یافتن طعمه‌ای جدید است!

     پیامبر اكرم$ می‌‏فرمایند: هرچه انسان پیر شود، حرص او افزون می‌گردد:

    «يهْرَمُ‏ ابْنُ آدَمَ وَ تَشِبُّ مِنْهُ اثْنَتَانِ الْحِرْصُ وَ الْأَمَلُ»[1]

    حریص، مانند مورچه كه فقط دانه جمع می‌‏كند، تنها به جمع‌‏آوری ثروت یا کسب قدرت و مقام می‌‏اندیشد، هرچند سرانجام از حفظ آن ناتوان باشد و عجیب آنكه گاه محبّتی از دنیا نیز در دل ندارد، امّا نسبت به آن حرص می‏ورزد.

    ملکۀ حرص، مفاسد ناگواری در پی دارد که هریك به تنهایی‌ برای تباهی انسان کافی است. برخی از آن مفاسد عبارتند از: محرومیّت در دنیا و آخرت؛ اندوه و غم دائمی؛ اشتغال غیر قابل انفکاک به دنیا؛ فقر همیشگی و تنگی معیشت؛ ترس و اضطراب پیوسته و محرومیّت از اطمینان و آرامش قلب؛ آرزو پردازی و دچار شدن به تخیّل‌ها و توهّم‌های بی‌اساس؛ بی‏باكی در انجام گناه، به‌خصوص بی‌باکی در تضییع حقّ‌النّاس؛ گرفتاری در دام افکار پریشان و آلوده؛ خروج از اعتدال و سقوط به ورطۀ افراط و تفریط؛ قرار گرفتن در شمار مترفین؛ تبعیّت محض از هوای نفس؛‌ دچار شدن به ذلّت و خواری؛ ایستادگی در برابر فرامین الهی و ابتلا به اقسام انحراف مالی.

    از آنچه گذشت، این نتیجه حاصل می‌شود که ریشه‌کن کردن ملکۀ حرص، هرچند بسیار مشکل است، امّا با عواقب خطرناکی که در پی دارد، از واجب‌ترینِ واجبات انسان است و باید به آن اهمیّت داده شود.

    راهکارهای رفع این ملکۀ خطرناک، علاوه بر راهکارهایی که برای مبارزه با صفت رذیلۀ دنیادوستی بیان شد، تمرینِ توکّل و قناعت است؛ به این معنا که اگر انسان امور خود را به پرودگار متعال واگذار نماید و او را در كارهای خود وكیل قرار داده، جدّاً باور داشته باشد که مقدّرات الهی به مصلحت اوست، به‌تدریج می‌تواند بر رذیلۀ حرص غلبه کند. همچنین اگر آدمی تمرین کند که به حقّ خود قانع باشد و به دنبال بیش از آن نگردد، به مرور زمان می‌تواند ملکۀ حرص را ریشه‌کن یا دست کم سرکوب نماید.



    [1]. تحف العقول، ص 35.

    احکام
    اخلاق
    اعتقادات
    اسرار حج
    مناسک حج
    صوت
    فيلم
    عکس

    هر گونه استفاده از مطالب این سایت با ذکر منبع بلامانع می باشد.
    دفتر مرجع عاليقدر حضرت آية الله العظمى مظاهری «مدّظلّه‌العالی»
    آدرس دفتر اصفهان: خيابان عبد الرزاق – کوی شهيد بنی لوحی(16) – کوچۀ مدرسۀ قدسیه – پلاک(22) - کد پستی : 99581 - 81486
    تلفن : 34494691 -031          نمابر: 34494695 -031
    آدرس دفتر قم :خیابان شهدا(صفائیه)- کوی ممتاز- کوچۀ شماره 1(لسانی)- انتهای بن‌بست- پلاک 41
    تلفن 37743595-025 کدپستی 3715617365